संत नामदेव महाराज हे महाराष्ट्रातील संत पण पंचाबमध्ये ते ‘बाबाजी’ कसे झाले? महाराष्ट्र ते पंजाब हा प्रवास नेमका कसा होता. महाराष्ट्रातील संत पंजाबमध्ये भगत नामदेव किंवा बाबाजी कसे झाले? हे पाहूया.
संत नामदेवांचा पंजाबशी खूप जवळचा संबंध आहे. त्यांनी पंजाबमध्ये बराच काळ घालवला, विशेषतः गुरुदासपूर जिल्ह्यातील घुमानमध्ये, जिथे ते सुमारे वीस वर्षे राहिले. तेथे त्यांनी भक्ती आणि कीर्तनाद्वारे लोकांना प्रबोधन केले, ज्यामुळे ते “बाबा नामदेव” म्हणून लोकप्रिय झाले. संत नामदेवां यांचे पंजाब येथील घुमानमधील निवासस्थान आहे. संत नामदेवांनी घुमानला त्यांची कर्मभूमी बनवले आणि तेथे एक मंदिर देखील आहे जे त्यांची समाधी म्हणून ओळखले जाते.
त्यांनी पंजाबी भाषा शिकली आणि ती त्यांच्या प्रवचनांमध्ये आणि भजनांमध्ये वापरली, ज्यामुळे स्थानिक लोक त्यांच्याशी जोडले गेले. एवढेच नव्हे तर संत नामदेवांनी घुमानमधील लोकांना वाईट सवयी आणि व्यसनांपासून दूर राहण्यास प्रेरित केले, ज्यामुळे गावात सकारात्मक बदल झाला.
संत नामदेवांच्या काही स्तोत्रांचा समावेश शीख धर्मग्रंथ गुरु ग्रंथ साहिबमध्ये देखील आहे, जो त्यांचा प्रभाव दर्शवितो.
महाराष्ट्र आणि पंजाबमध्ये सांस्कृतिक आणि आध्यात्मिक संबंध प्रस्थापित करण्यात संत नामदेवांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली, ज्यामुळे दोन्ही प्रदेशांमध्ये प्रेम आणि एकता वाढली. संत नामदेव हे वारकरी संप्रदायाचे एक प्रमुख संत होते, ज्यांनी महाराष्ट्रात भक्ती चळवळ लोकप्रिय करण्यात महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आहे.
शिखांसाठी पवित्र ग्रंथ असलेल्या गुरु ग्रंथ साहिबमध्ये संत नामदेवांचे ६१ श्लोक समाविष्ट आहेत. संत नामदेवांनी दोन्ही राज्यांमध्ये एक मजबूत संबंध प्रस्थापित केला आणि आजही त्यांना पंजाबमध्ये “बाबा नामदेव” म्हणून ओळखले जातात. संत नामदेवांनी धार्मिक आणि सामाजिक एकतेचा संदेश दिला आणि त्यांच्या शिकवणी आजही लोक पाळतात. संत नामदेवांनी मराठी आणि हिंदी दोन्ही भाषांमध्ये कविता रचल्या आणि त्यांच्या काही श्लोकांचा गुरु ग्रंथ साहिबमध्येही समावेश आहे.
